The new fees on businesses hurt entrepreneurship

The government recently imposed an Annual Registration Fee on Private Limited Companies of LKR 60,000 and a LKR 250,000 closing down fee, both of which were announced in Budget 2016 and came in to effect last month. I find these new fees deeply problematic, for many reasons:

  • The fee affects all private limited firms regardless of their size or any other differentiating characteristics. In taxation there is a principle called ability to pay, and expecting a small one person modest revenue operation to pay the same fee as a larger substantially more profitable one does not make sense. Similar here, this ‘fee’ (which is essentially a flat tax) applies to all firms equally. Considering that a large number of private firms are actually SMEs (in fact according to the latest Economic Census, 99% of all establishments are either micro, small or medium), this LKR 60,000 p.a. fee is often a substantial cost on business operations
  • Imposing a fee for closing down a firm is a recipe for greater in formalisation. Who would want to formally register a business, taking a risk, when there is a LKR 250,000 price tag in the event of having to close down, i.e., fail. This new fee essentially acts as a penalty for failure and is a strong dampener on both risk taking as well as formality. This does not sit well with a country’s development objective of encouraging greater formalisation of firms.
  • This then has a knock-on effect on overall firm growth as well as tax compliance and collection. If such a charge discourages firms from becoming formal, it will affect tax collection. The discouragement to formalisation also affects the firm’s ability to borrow from formal sources, access formal support from institutions, and grow, expand into new markets, access technology, etc.
  • I was also told by many entrepreneurs who wanted to pay the annual registration fee and be compliant that for many weeks and months there was uncertainty as to whether this new regulation was confirmed or not; from which date it is being applied; and from who more information can be obtained. This sort of uncertainty, gaps in information, all add to transactions costs for the firm – particularly smaller firms with limited resources to expend on regulatory compliance requirements, unlike larger firms.

These fees need a serious reconsideration. They hurt entrepreneurship. They impose disproportionate costs on smaller firms than larger ones. They discourage risk-taking and put a penalty on failure. They discourage formalisation. They hamper access to finance and firm growth. And they will ultimately affect tax revenue.

Tax Troubles – Interview in Sinhala to යුක්තිය (‘Yukthiya’)

I recently gave an interview on Sri Lanka’s continuing tax troubles, and the impact on the economy, to a Sinhala language current affairs website, යුක්තිය (‘Yukthiya’). I reproduce it in full here (Part 1), with due credit to where it is originally published here – http://yukthiya.lk/ද-දේ-නි-ප්%E2%80%8Dරතිශතයක්-ලෙස-කි/

අප රටේ බදු වැඩි කිරීම පිළිබඳව අප සමාජයේ සාකච්ඡාවක් ඇත. බොහෝ විට මේ සාකච්ඡාවට දේශපාලන අභිලාෂයන් මුසුවීම වැළක්විය නොහැක. එහෙයින් බදු වැඩිකිරීම හා අඩු කිරීම ගැන සාකච්ඡා කරන්නට ප්‍රථම, මා කල්පන් කරන්නේ වෙනත් තැනකින් මේ සාකච්ඡාවට ප්‍රවේශවීම යෝග්‍ය බව ය. ඒ අනුව දළ ජාතික නිෂ්පාදිතය ප්‍රතිශතයක් ලෙස ලංකාවේ බදු ප්‍රතිශතයේ ප්‍රමාණ කොපමණ ද යන්න ප්‍රථමයෙන් අපි ආරම්බ කරමු. කුමන ආකාරයට බදු අඩු වැඩි කළත් ලංකාවේ වසර ගණනාවක් තුළම දළ ජාතික නිෂ්පාදනයට සාපේක්ෂව බදු ප්‍රතිශතය අඩු වී තිබේ. ආර්ථික විශේෂඥයින් කිහිප දෙනෙක්ම පවසා තිබෙන්නේ මෙය ලෝකයේ කිසිම රටක සිදු නොවූ ආකාරයේ අඩුවීමක් බව ය. සාමාන්‍යයෙන් රටක ආර්ථිකයක් නැතිනම් ආර්ථික කටයුතු පුළුල්වන විට ඒ රටේ ආදායම් බදු දෙපාර්තමේන්තුව එකතුකරන බදු වෙන කිසිම රටක නොවන ආකාරයට අඩුවී තිබෙනවා නම් ඒකට හේතුව කුමක් ද යන්න ප්‍රථමයෙන් බැලිය යුතු ය. ඒ අනුව අලුතින් පුළුල් වී ඇති ක්ෂේත්‍රයන් බදු දැළට ඇතුලත් නොවීම මෙයට ප්‍රධාන ලෙස හේතුවක් ලෙස සලකන්නට පුළුවන.

ආයතන හෝ වේවා, පුද්ගලයින් හෝ වේවා, උදාහරණයක් හැටියට වෛද්‍යවරුන් ගත හැක. ඒ වගේම සංචාරය ව්‍යාපාරය දෙස බැලූ විට එවැනි බොහෝ තැන් අද බිහි වී තිබේ. ඒ තැන් වලින් අපි බදු එකතු කරන්නේ නැත. ඒකෙන් තේරෙන්නේ බදු එකතු කරගතයුතු කොටස පුලුල්කරගෙන නැතිබව ය. ඒ ප්‍රශ්නය වසර කිහිපයක් තිස්සේම තිබෙන ප්‍රශ්නයක් වන අතරම වරින් වර අපි බදු වැඩි කිරීමක් හෝ අඩුකිරීමක් කිරිම හැර බදු ක්ෂේත්‍රයේ ඊටවඩා නවිකරණයක් සිදු වී නැත. එක්කෝ මෝටර් රථ වාහන වලට බදු වැඩි කරති. නැත්නම් අඩුකරති. මේ නිසා අර බදු පුළුල් කිරීම කෙරෙන්නේ නැත. රටක ආර්ථිකය සංවර්ධනය කිරීමත් සමගම ආර්ථිකයේ සිදුවන එක එක ආර්ථික කටයුතු පුළුල්වීමත් එක්කම මේ බදු දැළ ද පුළුල්කල යුතුව තිබේ. ආණ්ඩුව ඒකට මහන්සිවන්නේ නැති ව, මේ වැට් එක මගින් කරන බදු අඩුකිරීම් සහ වැඩිකිරීම් රටක ආර්ථිකයේ සෞඛ්‍යට යහපත් නැත.

දැන් වැට් සහ ආනයන බදු ගැන ප්‍රථමයෙන් බැලිය හැකි. එම බදු වර්ග දෙක පනවන්නට පහසු මෙන් ම එකතු කරගැනීමට ද පහසු ය. ආනයනය කළ වාහනයක් වරායට පැමිණි පසු ඒකට 200%.ක බද්දක් අයකර ගනිති. ඒ බද්ද ඉතා පහසුවෙන් එකතු කරගත හැක. වැට් එකත් එසේම පහසුවෙන් එකතුකර ගතහැකි බද්දකි. වෙළඳ සැලකට ගොස් මොකක් හරි භාණ්ඩයක් ගත්තාම ඉබේම ඒ බද්ද අයකර ගන්නට පුළුවන. තමන් පාරිභෝගිකයෙක් හැටියට භාණ්ඩ මිල වැඩි වී ඇති බව දැනෙන්නට පුළුවන් වන නමුත් සමහර වෙලාවට තමන් බද්දක් ගෙවා ඇති බව එම පාරිභෝගිකයාට දැනෙන්නේ නැත. ආණ්ඩුවකට ඒවගේ දේ කරන්නට පහසු ය. ඇත්ත වශයෙන්ම බදු පනවන්නට පහසු මෙන්ම එකතු කරන්නට පහසු තැනට අවධානය යොමු කරමින් බදු වැඩිකරන එකයි දිගින් දිගටම ආණ්ඩු කරන්නේ. තවත් උදාහරණයක් ලෙස ටෙලිකොම් ගතහැක. දැන් දුරකථන ගාස්තු වලට එකතු කරන බද්ද වැඩිකර තිබේ. දැන් කීදෙනෙක් මොබයිල් ෆොන් පාවිච්චිකරනවා ද බලන්න. පාරිභෝගිකයෙක් හැටියට අපි මේ බද්දක් ගෙවනවා කියන එක ඒ අයට ද දැනෙන්නට ද නොපුලුවන. ඒගේ දේවල් කරන්නට ආණ්ඩුවට ඉතා පහසු ය. බදු ප්‍රතිසංස්කරණය කරන්නේ නම් කරන්නට පහසු දේ ම නොව අවශ්‍ය මෙන්ම කළයුතු දේ කළයුතු ය.

මේ තත්තවය තුළ අපිට හිතලා බලන්නට වෙනවා අපි මෙහෙම ද ඉදිරියට යන්න ඕනනේ කියලා. සංවර්ධනය වෙමින් පවතින රටක්, නැතිනම් දියුණු වෙමින් පවතින රටක් නම් මේ බදු දැළ පුළුල් කරන්නේ කෙසේද යන්න අපි අධ්‍යනය කළයුතු ය. විශේෂයෙන්ම මම කියන්නේ රටේ සමස්ත බදු ප්‍රතිපත්තිය මෙන්ම විශේෂයෙන්ම සෘජු බදු ප්‍රතිපත්තියේ පුළුල්වීමක් වෙන්නට අවශ්‍ය ය. රටේ බදුවලින් 70ක් හෝ එයට ටිකට වඩා වැඩි ප්‍රමාණයක් අපි එකතු කරන්නේ වක්‍ර බදු වලිනි. තව ද සෘජුබදු වලින් එකතු වන්නේ 20%ක් පමණ ප්‍රමාණයකි. දියුණු වෙමින් පවතින රටක් අය කරන බදු 70%ක් , 80%ක් 30%ක් වැනි එහෙම තුලණයක තබාගන්නට නොහැක. මක් නිසා ද යත්, වක්‍රබදු වලින් පහර වදින්නේ සමාජයේ දුප්පත් මිනිසාට ය. ප්‍රතිශතයක් ලෙස ගතහොත්, ඉහළ ආදායම් ලබන අයට බද්දක් ගෙවන්නට සිදුවේ. වැට් බද්ද ගතහොත් එය සියලු දෙනාටම එක ආකාරයටම බලපානු ලැබේ. පසුගිව වසර 35ක පමණ කාලයක් තුළ අපේ බදු ප්‍රතිපත්තියේ ස්වරූපය එසේ ඒකාකාරි ය.

නමුත් එකී කාලය තුළ විශාල වශයෙන් අපගේ ආර්ථික ක්ෂේත්‍රය පුළුල් වී ඇති බව අපි අමතක නොකළ යුතු වේ. හැබැයි ඒ ක්ෂේත්‍රය කලින් තිබූ ක්ෂේත්‍රයන්ට වඩා වෙනස් වෙනවා පමණක් නොව බදු අය කිරීමේ ආකාරය මෙන්ම ක්‍රමය ද ඉතාමත් වෙනස් ය. දැන් බලන්න. අපේ තේ, රබර්. පොල් වැනි වතු ආර්ථිකයක් තිබිය දී විශාල සමාගම් වලින් ඉතා පහසුවෙන් ම බදු අය කරගැනීමට හැකි විය. එදා එවැනි ආයතන රටේ කියක් තිබෙන්නේ ද යන්න අපි දැනගෙන සිටියෙමු. ඒ ඒ ආයතන වලින් කොපමණ භාණ්ඩ පුමාණයක් අපනයනය වුයේ ද යන්න ඉතාමත් පහසුවෙන් දැනගැනීමේ හැකියාව තිබුණි. එදා රාජ්‍ය ආදායම එකතු කළ විශාලම ක්ෂේත්‍රය වූයේ ද එම ක්ෂේත්‍රය වේ. දැන් වෙන විට ඒ තත්ත්වය බොහෝ සේ වෙනස් වී ඇතිවා පමණක් නොව ආර්ථික කටයුතු ද වෙනස් වී ඇත. සමස්තයක් ලෙස ආර්ථිකය පුළුල්වී ඇති නමුත් අපි බදු අයකරන ක්‍රමය නැතිනම් බදු පරිපාලනය ඒ සමගම පුළුල් වී ඇති ක්ෂේත්‍රයට අදාළවන ආකාරයට එය වර්ධනය වී නැතිවා පමණක් නොව සූක්ෂම වී ද නැත. දැන් සිදුවන ආර්ථික කටයුතු පෙර පැවති තත්ත්වයට වඩා බොහෝ ලෙස සිදුවන්නේ ඉතා සූක්ෂම ලෙස ය.

දැන් තොරතුරු තාක්ෂණ ක්ෂේත්‍රයෙන් ඇත්ත වශයෙන්ම බදු එකතු කරනවා ද යන්න හරියටම කියන්නට මා දන්නේ නැත. එක උදාහරණයක් ලෙස ගතහොත් අන්තර් ජාලය යොදාගන්නා විශාල ව්‍යවසායකයින් ප්‍රමාණයක් මේ රටේ බිහි වී ඇත. දැන් සංචාරක කර්මාන්තය වුනත් කොළඹ හෝටල්වල නොවෙයි බොහෝ සංචාරකයින් නවාතැන් ගන්නේ. බොහෝ විට ඔවුන් ඇවිත් සිටින්නේ අන්තර් ජාලයෙන් සොයාගත්ත තැන්වලට ය. දැන් මේවායෙන් අපි බදු අය කරන්නේ ද? අප මේවාට බදු අය කරන්නේ නැති නම් මේවායෙන් බදු අය කරන්නේ කෙසේ ද යන්න සොයා බැලියයුතු වේ. මෙවැනි ස්ථාන දැන් බොහෝ දුරට ලියාපදිංචි වී තිබෙන්නේ අන්තර් ජාලයේ පමණි. එසේ නැතිව මේවායින් ඇතැම් විට බොහෝ ප්‍රමාණයක් රජයේ ලියාපදිංචි වී නැති බවයි මා සිතන්නේ. නමුත් මේවාගේ තැන් විශාල සේවාවක් පසයන ස්ථානයන් බව අපි අමතක නොකළ යුතු ය.

ඒ නිසා දැන් අපේ අරමුණ වියයුත්තේ බදු අය කිරීම පිළිබඳව වගකිව යුතු ආයතන තවතවත් සූක්ෂම කිරීම ය. මක් නිසා ද යත්, පුළුල් වී තිබෙන ආර්ථික කටයුතු හා සමානව බදු එකතුකරන ආයතන තවමත් එවැනි තැනකට පැමිණ නැත. දත්ත හා සංඛ්‍ය ලේඛණ දෙපාර්තමේන්තුව කරඇති සම්ක්ෂණයන්ට අනුව රටේ ඇති පෞද්ගලික ව්‍යවසායන්ගෙන් ඉතාමත් කුඩා, නැත්නම් ක්ෂූද්‍ර මට්ටමේ එනම් සේවකයින් 5ට අඩු සහ කුඩා හා මධ්‍යම පරිමාණ ආයතන ද එකතු කළ පසු 99%ක් තිබෙන්නේ පුද්ගලික ආයතන වේ.
එම ආයතන වලින් සියයට කීයක අපි ආදායම් බදු එකතු කරන්නේ ද? අනික් අතට බදු අය කරන ආකාරය එහෙමත් නැත්නම් නීති රීති පනවන ආකාරය නිසා එම ආයතන විධිමත් නොවී අවිධිමත් මට්ටමේ ම පවත්වාගෙන යෑම අපිට විශාල ප්‍රශ්නකි. සුළු හා මධ්‍යම කර්මාන්ත සම්බන්ධයෙන් පර්යේෂණ කරන විට පෙනී යන දෙයක් තමයි ගොඩක් ආයතන කැමති නෑ බදු ගෙවීම සඳහා ලියාපදංචි වන්නට. කම්කරු අමාත්‍යාංශයේ ලියාපදිංචි වන්නට ද ඔවුන් කැමති නැත. අනික් අතට එම ආයතන ව්‍යවසායකයින්ට රුකුලක් වන ආකාරයට නොවෙයි ක්‍රියාකරන්නේ. ඒ නිසා ලියාපදිංචි නොවී අවිධිමත් ආකාරයට ඉන්නට තමයි ඒ අය කැමති වන්නේ. මෙවර අයවැයෙන් හැම ආයතනයක්ම වර්ෂයකට රුපියල් 60.000ක් ගෙවියයුතු බවට නියමක් කළේ ය. එපමණක් නොව ඒ ආකාරයේ යම් ආයතනයක් වහන්නේ නම් ලක්ෂ 2 1/2ක් ගෙවිය යුතු බවට වූ නියමයක් ද කර ඇත. මගේ ව්‍යාපාරය අසාර්ථක වී වසා දමන විට වෙන පාඩුවට අමතරව වසන ගාස්තුව ලෙස ලක්ෂ දෙකහමාරක් ගෙවන්නට වෙන්නේ නම් මම කවදාකවත් එම වෙළඳම ලියාපදිංචි කරන්නේ නැත. එතන දි මා හිතන්නේ ලියාපදිංචි නොකර අවිධිමත් ලෙස ව්‍යාපාරය පවත්වාගෙන යැම තමන්ට වාසිදායක බව ය. දැන් මෙහෙම වෙනවිට එය ආදායම් බදු එතකු කිරීමට ද බාධකයක් වේ. ඉතා කුඩාවට අවිධිමත්ව ව්‍යාපාර පවත්වාගෙන යන අය විධිමත් කිරීමට බාධා පමණුවන ආකාරයේ කුඩා නමුත් බොහෝ දේ බලධාරී හූ කරති. සෘජු බදු දැල පුළුල් කිරීමට මෙවැනි දේ බාධාවන් ඇතිකරන බවයි මට පෙනෙන්නේ.

දැන් ලංකාවේ තිබෙන විශාලම සේවා අංශයක් වන්නේ අයි. සී. ටි. ක්ෂේත්‍රය ය. දැන් අපේ සේවා අංශය සම්පූර්ණ ආර්ථිකයෙන් 60%ක් පමණ වේ. උප කුලකයන් ගතහොත් මේ ක්ෂේත්‍රයේ බැංකු හා මූල්‍ය ක්ෂ්ත්‍රයට අමතරම තොග සහ සිල්ලර ක්ෂේත්‍රයට ලබාදෙන සේවාවන් මෙන්ම ගමනා ගමනයට ද ඒ මගින් සේවා සැපයේ. මේ ක්ෂ්ත්‍රයෙන් ඉතාමත් හොඳින් බදු අයකර ගැනීමට හැකිවී තිබෙන්නේ බැංකු සහ මූල්‍ය ක්ෂේත්‍රය තුළිනි. මේ අංශ දෙකම ලියාපදිංචි වී තිබිම එයට ප්‍රධාන හේතුවකි. ඒ අංශයට සෑම වසරකම බදු ප්‍රතිශතය වැඩි කෙරේ. මේ වසරේ ද 30%ක් වැඩිකර ඇත. සේවා ක්ෂේත්‍රයේ අනික් උපකුලකයන්ගෙන් බදු එකතු කිරීම ඉතා අමාරු වී ඇත. දැන් බලන්න වැට් බද්ද දෙස. වසර දෙකක් නැත්නම් 3ක් පමණ වෙනතුරු එය තොග සහ සිල්ලර අංශයට ව්‍යාප්ත කර තිබුණේ නැත. ඒ අවස්ථාවෙත් වැඩි කලේ සිල්ලර අංශයට නොව තොග අංශය දක්වා පමණි. මෙයින් කියන්නේ සම්පූර්ණ වෙළඳ දම්වැළ පුරාම ඒ වනතුරු වැට් බද්ද පනවා නොතිබුණු බව ය. ඒ කාලයේ දී ම මේ වැට් බද්ද සිල්ලර අංශය දක්වාම ව්‍යාප්ත වියයුතු බව බොහෝ ආර්ථික උගත් හූ පැවසූ හ. දැන් වසර 3කට පෙර විශේෂයෙන්ම සුපිරි වෙළඳ ආයතනවලට ඒ බද්ද ව්‍යාප්ත කළේ ය. දැන් භාණ්ඩ කිහිපයක් අතහැර සිල්ලර වෙළදාමට ද එම බද්ද පනවා තිබේ. මම ඉහලින් කියු අර සුළු හා මධ්‍ය පරිමාණ කර්මාන්ත බොහෝවිට සෘජු ආදායම් බද්දට හෝ වැට් බද්දට හසුවන්නේ නැත. ඇත්තටම ඒ අංශය මේ බදු දැළ ඇතුලට ගන්නට එතරම් පහසු නැත. නමුත් එය ඇතුලත් කරනීමේ ක්‍රමෝපායන් ඇත.
ඒ වගේම තමයි ඔය අයි. ටී කියන ක්ෂේත්‍රය. එය ජාත්‍යාන්තර ජංගම වෙළඳ ක්ෂේත්‍රය ලෙස හැඳින්වේ. ඒ ක්ෂේත්‍රය දැන් තිබෙන ආකාරයට නම් කෙසේවත් බදු දැළට ඇතුලත් කර ගැනීමට නොහැක.

Brexit Post: Readers’ Views

After my recent post setting out the possible channels of impact of Brexit for the Sri Lankan economy, I had some really excellent and insightful comments from readers who wrote back to me. I thought of sharing some of them here.

(If you need a quick ‘get me smart’ guide to the Brexit and what happened, this post from NYT is great)

On the impact through the exports channel, a friend studying in the UK wrote back,

It would be useful to see what percent of the UK’s overall imports are made up by that 10% of Sri Lanka’s to them (industrywise), and what our industries should be focusing on doing to ensure they retain that hold in order to benefit and grow immediately after the 2 year divorce case the UK is supposed begin after invoking Article 50? To me that seems the only thing we can do now, depending on the terms of exit negotiated by the UK-EU?

He also noted the polarisation of views across the country, particularly ‘London versus the rest’,

“…the overall sentiment in this part of the country (South West of England) was pretty interesting over the last few weeks. Particularly an anti-London/anti-expert bent among small business owners, which is the polar opposite of those who have/are working in or with the City. Interesting too were the dynamics among age groups that I noted here. I can’t speak for the rest of the country, but the (admittedly small) sample group I had access to surprisingly did not seem to consider immigration their number one concern (perhaps because those older folks in the immediate area here are generally of the upper income bracket, whilst the small business owners that I spoke to such as plumbing shops, some builders, real estate companies etc. don’t directly employ much EU labour). The farmers will be hit by a potential pull out of EU subsidies, unless a post-Brexit govt continues it, so they almost certainly voted to remain. In some ways, it just seemed those around here voting out wanted to say a big F U to Cameron, to the City bankers telling them what to do, and the perceived oligarchy – although not the ideal way to set about these things. Today, the sentiment seems to be one of disbelief – among the Brexiters just as much as the Remainers. 

Another reader (an economist in an international lender) wrote back with a substantial set of new questions that arise from all this,

I agree with the views expressed by you. Given that all countries now need to negotiate trade agreements with Britain where would we stand?  How would the priorities assigned by the British government.  Would Sri Lankan ministers role publicized role in the Referendum have any adverse impact on the negotiations.  Should Sri Lanka given so much publicity to Sri Lanka’s role? ……This might be something the Government needs to look into in their future strategy.  Looks like there will be other referendums in the future in other countries such as the Netherlands, France etc. Are all exports to EU (especially to Britain) under GSP plus? In any case the GSP plus is still not in operation, isn’t it? Probably the fish exports will have a more serious impact but given its early stages may need to take immediate action  and the GOSL can immediately negotiate with Britain on the  concessions. Immediately with the collapse in the Sterling pound the imports will be cheaper in UK and the demand might be more to offset the concessions. That might give the GOSL time to negotiate.  However as you pointed out raising funds for the Government in the short term would be a problem. BREXIT might have a ripple effect in EU countries and therefore it might be better for the Government to strat preparing for it if certain countries are major trading partners.

In my original post, I had not highlighted the impact of Brexit (and a sharp fall in the Sterling) on remittances to Sri Lanka, as another reader (an economist at a local think tank) pointed out,

Another way Sri Lanka will be affected by the Brexit is through our expatriates in England. If the pound remains weak the remittances they send will be low.  A large number of Sri Lankan expatriates also visit the country yearly as tourists. These flows will also get affected.

Another reader’s comments (an apparel exporter) really captured the continued uncertainty of it all and the need for Sri Lanka to brace itself,

I guess the problem is the great unknown. By most reckoning it will take the full 2 years for the UK to negotiate the exit, and given that they don’t look like invoking the infamous Article 50 until Cameron’s successor is appointed in October, we should be able to continue on the status quo until then? 2 key things to push would be a) to independently negotiate a trade agreement with the UK – this should be “relatively” easy as the current political relationship is good, and b) as you say aggressively pursue new markets. That unfortunately has been a call for some time now, but there doesn’t really seem to be much progress there. Overall 2016 will be extremely challenging from an apparel perspective. Both the EU and the US markets are down and the uncertainty over the process and implications of Brexit together with the upcoming US elections and all that chaos will continue to restrict demand for our product.

Meanwhile, renown economics Professor at ANU, Premachandra Athukorala, wrote back with a different perspective to mine on the potential trade impacts,

I am not sure that trade impact of  Brexit  (on Britain and her trading partners)  is going to be that significant.  The bulk of trade (over 70%) between Britain and the EU countries takes place within global production networks.  Tariff rate differentials are not a sigficant determinant of locational decisions of firms within production networks (such as Japanese automakers assembling cars in England for the other European countries). 

Another relevant point is that Britain’s bilateral trade with some major non-EU countries has been glowing at comparable or at even higher rates in rent year.   (The role of tariff (and tariff reductions under FTAs has been vastly exaggerated in the recent trade policy debate in Sri Lanka. Frankly I do not any reason for any hasty response on our part to diversify export market or to get into the costly business of signing FTA with other countries.

He also shared this paper that looks at ‘Global production sharing and the measurement of price elasticity in international trade’

I will keep updating this post as new views come in.

Brexit it is then.

Screen Shot 2016-06-24 at 6.53.28 PM
Please note that the contents of this post are my personal observations and not to be published and attributed to the Ceylon Chamber of Commerce (CCC). The CCC will be releasing a statement within the course of the day, in response to numerous requests from the media.
—–
Here are some of the early impacts in global markets:
  • The GBP has fallen by sharply, not seen since the financial crash of 2008/9. The GBP is at levels not seen since 1985. Currency markets are seeing sharp volatility. Global risk sentiment will be substantially negatively affected.
  • At the time of writing, GBP to USD is down a sharp 10.5%; GBP to EURO is down a sharp 6.8%; and EURO to USD is down over 4%. 
  • Update: FTSE opened 7% down; bank stocks have taken a sharp beating (around 30%); investors are flocking to ‘safe haven’ assets like gold, US treasuries, and USD
We are likely to see substantial market volatility in the coming days as the shock effect of the results pan out and markets take into account the impacts, with substantial dampeners on international currency and capital markets. Of course, with it bottoming out and stabilising over time as markets begin to price in the results.
Some likely  impacts for Sri Lanka are from the following channels:
  • The impact on international capital markets as volatility affects borrowing costs for countries like Sri Lanka. This is a spanner in the already edgy financial markets. Generally, in times of volatility, investors tend to stay out of frontier and emerging markets like Sri Lanka and go to safer assets like Dollar and Gold.
  • The impact on economic activity and dynamism in Europe and the impact on the markets for our exports there. Britain being in the EU helps the EU economy as a whole. Britain buys a lot from the Rest of Europe (ROE), encouraged by the free trade area and customs union. So the ROE’s exports will no doubt be impact.
  • SL having to do possibly do a bilateral deal with Britain, as regaining GSP plus won’t help in our market access to Britain. We will certainly not be the first in line for the bilatarels – estimates suggest Britain will have to do over 100 bilateral trade deals, which would take years
  • In the longer-term, if Brexit triggers other exits by other member countries (and there is no reason to believe this is immediately likely), this will affect the Euro and increase trade costs in Europe, which of course affects market access and competitiveness of Sri Lankan exports to Europe
  • Sri Lanka could also be impacted by a wider slowdown in the global economy – economists have estimated that Brexit could cause global growth to dip below 3% which is tricky territory.
  • Protracted political gridlock in the EU as a result of Brexit and the resultant negotiations for a post-Brexit deal can hurt policy coordination on economic issues, impacting business, trade and finance.
Now the severity of each of these impact channels on Sri Lanka won’t be known for sometime and we are not able to quantify the impact at this stage. These are the indicative channels of impact we should continue to look at.
As background information, 10% of Sri Lanka’s exports go to the UK (USD 1 billion; approx. LKR 139 billion) and 28.8% of exports go to the EU as a whole (USD 3 billion; approx. LKR 411 billion). Close to 56% exports go to the USA and EU together.
On the global implications, Standard Chartered Bank set out these in a Research Note circulated today, after the final results were announced:

 

The vote has hit global risk sentiment, with the USD and JPY rallying and Asia- Pacific equity markets selling off sharply. We expect more pronounced risk aversion in the coming days, with GBP assets at the heart of this negative dynamic. The euro area is also at the forefront, with bank equities likely to come under pressure and peripheral sovereign yields likely widening versus Germany. We expect GBP-USD to echo the c.15% fall following ‘Black Wednesday’; GBP-USD could fall to around 1.20- 1.25. We expect safe-haven flows into USD and JPY assets, with EUR-USD at 1.03, AUD-USD at 0.65, NZD-USD at 0.63, USD-CAD at 1.40 and USD-JPY at 95. The coming days will test central banks’ ability to support market sentiment, as well as the Bank of Japan’s willingness to allow broad-based JPY strength.

 

In an earlier post this week, I recapped what experts are indicating as the possible impacts of a Brexit on the Brtish economy, including the loss of GDP, impact on trade, and impact on jobs. This side by side comparison by the FT nicely shows how the EU membership has helped the British economy. While it isn’t certainly the only factor, it has contributed.
Screen Shot 2016-06-24 at 10.18.15 AM.png
The article by FT also summarises the forecasts by a bunch of economists and think tanks on the likely sustained growth impacts of Brexit.
Screen Shot 2016-06-24 at 10.20.18 AM
—-
GBP v USD at 9.30am LK time
Screen Shot 2016-06-24 at 9.24.11 AM
GBP v EUR at 9.30am LK time
Screen Shot 2016-06-24 at 9.25.02 AM
Updated: 6.55pm LK time.
Cover image from BBC News

Britain’s EU Vote: Will Facts Win Over Fear?

IMG_8565

This article originally appeared in the Sunday Observer of Sunday 19th June 

I could clearly see the transformation of London; returning after seven years, the evidence was everywhere. High-rise high-end apartment buildings dotting a new Docklands skyline; construction cranes across Zone 1 peering over the old city and shaping a new one; a new tech city with a clustering of ‘new economy’ businesses alongside the established ‘city’ financial district; digital and creative-types drinking flat white coffees amongst city workers – London had clearly continued to transform itself and become one of the fastest growing cities in Europe. And a magnet for people from across Europe seeking a piece of that success, as much of the rest of Europe languishes with tepid growth. My Uber driver on the ride from the airport, a Somalian immigrant and British citizen of twenty years, was rather enlightened. “They are taking a lot of jobs as Uber drivers, tube workers, plumbers and builders. It is even hard for people like us who aren’t from the EU – they get first preference. But without European migrants most places here wouldn’t be able to function. We all would be worse off”, he remarked. In a way, London is a victim of its own success. It wasn’t surprising that immigration had become such a top issue in the referendum debate.

Continue reading

Is the private sector interested in SDGs? (especially Goal 16)

v0.0 Linklaters_090616IMG_6211

It’s not often that we in Sri Lanka reflect on the role of the private sector in international development. At a recent seminar that I was speaking at, I was pushed to think about this in a way that made sense to an international audience.

It was the seminar on ‘Advancing Good Governance in International Development’ held in Oxford, United Kingdom, organized annually by Linklaters LLP law firm, Camfed International, Oxford University’s Department for International Development, and the Skoll Centre for Social Entrepreneurship at the Saïd Business School. The seminar, held at the prestigious Rhodes House, brings together thought leaders and practitioners from the academic, donor, microfinance, NGO, social entrepreneurial, government and private sector communities.

I made three points during my talk in the opening plenary session.

1.Private sector and SDGs

The first was that the private sector in the global south can play a key role in achieving the new global development goals, and there is opportunity for increased private sector engagement with the SDGs as part of a broader move towards inclusive business. I observed that, across the Asian region, the private sector appears to be much more interested in the Sustainable Development Goals (SDGs) agenda than the earlier Millennium Development Goals (MDGs) agenda, recognizing that dealing with SDG issues matter for business now more then ever before. He argued that savvy businesses are recognising that they have a key role to play – not just for feel good, cosmetic, CSR reasons – but because it matters for the economy and prosperity as a whole, and that has an impact on business. The strong interest among the Sri Lankan corporates at UNDP’s Foresight and Innovation for SDGs (‘2030Now’) held in Colombo last month was evidence of this shift here at home.

2. Heightened interest in good quality institutions

The second point was specifically on SDG Goal 16 (which was the session’s focus) on governance and institutions for development. I argued that, increasingly the private sector in Sri Lanka has begun to care about institutional quality and governance, recognizing that without these growth won’t be sustainable or of good quality.

The role of institutional quality in economic growth – in good economic growth – is now more widely acknowledged than before. Especially for countries like ours in the middle income transition, we need better quality institutions for better quality growth (as put forward by economist Dani Rodrik). Poor governance and extractive, low trust institutions (as also argued by my former macro Professor Wendy Carlin) and are no longer fit for purpose. That’s why many of our business and businesses leaders are interested in this. But often we find that businesses are unsure of how to tackle this alone, but are keen to work with others and be part of coalitions and collaborations.

Corruption, bribery, leaks, tax evasion – all these are a loss of resources – and in countries that have tight fiscal space as well as declining aid, these matter more than ever before. The leakages of resources hurts state capacity to deliver public services, and this ultimately affects business.

Getting the private sector involved is key. Imagine if the ideals of good governance in society can be propagated via businesses? Imagine the catalytic impact. It’ll do what governments or donors would takes years to do; businesses can get it out there quicker and wider.

3. The need for ‘agile institutions’

The third point I made was that while Goal 16 mentions ‘transparent’, ‘strong’ and ‘inclusive’ institutions, there is a need to build agile institutions; institutions that remain relevant. Often institutional quality, institutional strengthening is seen at a conceptual macro level. But institutions need to relevant. I argued that the requirements around institutions are constantly evolving – the ability of public services and governments to deliver is changing, trust in institutions may change, the structure of the economy and the nature of economic activities is changing. So how can we create mechanisms to keep institutions agile? Are the mechanisms for refining – continuously – the institutions in place? Are we listening to what people and businesses need of institutions and want them to be and do? And if we are listening, what are we doing with what we hear? How are we using that information to keep enhancing institutional quality through feedback loops? For institutions to be robust, we need them to stay continually relevant, reforming and refining along with societal and economic changes and along with what people and businesses want of them.

In all of this, one of the key challenges developing countries face is that with so much pressure to deliver development, how do we make people care about institutions? They can’t eat good quality institutions, can they? So how do we make people, and indeed businesses, care? I think that’s a fundamental problem. How do we help them see the connection between good institutions, good governance, and sustained prosperity and inclusive growth? How do we make it relevant to them?

More summary notes of our session are available here, and it draws out key areas relevant to the private sector, including:

It was noted that Goal 16 issues – such as rule of law, anti- corruption, and peace – underpin the basic business model of any private company. Thus, prioritizing progress with Goal 16 issues will allow private companies to thrive financially, become more inclusive, and contribute to broader economic development. Businesses should seek partnerships in implementing Goal 16.

The universality of Goal 16 requires different ways of thinking. Unlike the Millennium Development Goals, the SDGs apply to both developed and developing countries. This necessitates that the developed world take a hard look at its own governance and institutions. For example, addressing development in Africa requires tackling tax havens in Europe. It also requires Western donors to closely examine the effect of their aid expenditures. We must shift from viewing development as something done to the Global South, to viewing development as a collective process of global transformation.

 

ChariTea

DCIM100GOPROGOPR1073.

ChariTea, a tea infused lemonade drink, served to us at a meeting at Social Impact Lab, Berlin. Even for a tea purist like me, this was deliciously refreshing. How can srilanka break out of the commodity price sensitive low value added tea rut and in to the rapidly growing flavoured tea and tea-mixed beverage market in Europe and elsewhere? It’ll have to have a “good” cause as well, to latch on to the increasingly ‘conscious consumer’